ฟ้าหลังฝน ประเทศเมื่อสถานการณ์โควิด-19 ดีขึ้น

 

thCovid-Exit_S-02

 

เมื่อสถานการณ์ความรุนแรงของโรคระบาด โควิด-19ในหลายๆประเทศ เริ่มดีขึ้นตามลำดับเนื่องจากการบังคับใช้มาตรการต่างๆ เพื่อชะลอการแพร่เชื้อ อะไรคือขั้นตอนต่อไปในการบริหารประเทศเมื่อวิกฤติการโรคระบาดโควิด-19 เริ่มทุเลาลงถ้ารัฐบาลจะผ่อนปรนมาตรการป้องกันการแพร่ระบาดโควิด-19 จะสามารถผ่อนได้มากน้อยแค่ไหน และเริ่มการผ่อนปรนเมื่อไหร่ โควิด-19ถึงจะไม่กลับมาระบาดอีกครั้ง การวางแผนเพื่อที่จะผ่อนปรนมาตรการนี่เองเป็นสิ่งที่เรียกว่า ‘Exit Strategy’ ซึ่งหลายๆประเทศ รวมถึงประเทศไทยนั้นได้มีการวางแผนกันแล้ว

ก่อนที่ประเทศใดประเทศหนึ่งจะเริ่มดำเนินการตาม Exit Strategy นั้นต้องคิดถึงอะไรบ้าง ?

องค์การอนามัยโลกแนะนำให้รัฐบาลประเทศต่างๆ พิจารณา 6 ประเด็นสำคัญเพื่อให้มั่นใจว่า เมื่อปรับลด หรือผ่อนมาตรการแล้วจะมีความเสี่ยงน้อยที่โควิด-19 จะกลับมาระบาดอีกครั้ง โดย 6 ประเด็นนี้ คือ 1. การระบาดได้รับการควบคุมแล้วหรือไม่ 2.ประเทศและเมืองมีขีดความสามารถทางการแพทย์และสาธารณสุขในการรองรับการแพร่ระบาดอีกครั้งที่เกิดขึ้นจากการผ่อนปรนนโยบาย 3. โควิด-19 มีโอกาสที่จะระบาดในสถานที่ซึ่งยากในการควบคุมและสามารถส่งผลร้ายแรงหรือไม่ (เช่น สถานพักฟื้นผู้สูงอายุระยะยาว) 4.มีการบริหารจัดการความเสี่ยงในสถานที่ที่ผู้คนต้องไป เช่น โรงเรียน สถานที่ราชการ และอื่นๆ 5.ปัจจัยเสี่ยงที่มีความสำคัญจะต้องได้รับการประเมินและมีแผนการรองรับ เช่น หากจะเปิดสถานที่มีความเสี่ยงสูงเช่นสถานที่ชุมชน จะมีความเสี่ยงต่อการระบาดมากแค่ไหนและจะมีมาตรการใดที่จะนำมาใช้หากสถานที่เหล่านี้เปิด 6. ชุมชนมีความเข้าใจและมีส่วนร่วมในการปรับแผนมาตรการนี้

แล้ว Exit Strategy สำคัญอย่างไร ทำไมเราต้องให้ความสำคัญด้วย?

อาจเห็นได้ว่าแม้ว่าสถานการณ์ความรุนแรงของโควิด-19 จะลดลงแต่รัฐบาลของแต่ละประเทศก็ไม่สามารถที่จะลดความระแวดระวังกับโรคโควิด-19 ได้เลย เพราะเมื่อลดการระแวดระวังนั้นก็เท่ากับว่าอาจจะมีการระบาดระลอกใหม่ได้ทุกเมื่อ Exit Strategy จึงเป็นส่วนสำคัญที่จะช่วย ระงับการระบาดระลอกใหม่ โดยสิ่งที่ต้องดำเนินการขณะการหย่อนมาตรการป้องกันการแพร่ระบาดโควิด-19 นั้นยังคงเป็นเรื่องการรักษาระยะห่างทางสังคมในคนทั่วไป การกักตัวกลุ่มเสี่ยง การแยกผู้ป่วยออกจากสังคม การกำหนดมาตรการด้านอาชีวะอนามัยและความปลอดภัยสำหรับผู้ประกอบอาชีพกลุ่มต่างๆ การดำเนินการค้นหาการระบาดและจุดเสี่ยง และการตรวจคัดกรองและคัดแยกผู้ป่วย

การหย่อนมาตรการป้องกันการแพร่ระบาดโควิด-19 มีความเสี่ยงและเมื่อไหร่รัฐบาลถึงต้องหันมาใช้มาตรการที่เข้มข้นอีกครั้ง ?

เราต้องยอมรับว่าการหย่อนมาตรการป้องกันนั้นมีความเสี่ยงที่จะทำให้โควิด-19 กลับมาระบาดอีกครั้งอย่างเช่นในหลายๆประเทศที่หลังจากหย่อนมาตรการแล้วจำนวนผู้ติดเชื้อเพิ่มสูงขึ้น ซึ่งหากประเทศเกิดสถานการ์ณการระบาดห้ากรณีนี้รัฐบาลควรที่จะยกระดับความเข้มข้นของมาตรการ กรณีแรกคือ การที่รัฐบาลไม่สามารถควบคุม หรือ ไม่รู้สถานการณ์การระบาด เนื่องจากทั้งสองกรณีนี้รัฐบาลไม่สามารถบริหารและจัดการการระบาดได้อย่างมีประสิทธิภาพ กรณีที่สองคือ จำนวนผู้ติดเชื้อเพิ่มขึ้นจนใกล้ขีดจำกัดของความสามารถทางการแพทย์และสาธารณสุขของเมือง หรือ ประเทศ กรณีที่สามคือ มีการระบาดในพื้นที่ควบคุมได้ยาก และส่งผลร้ายแรง เช่นมีการระบาดอีกระลอกในสถานพักพิงผู้ที่ชรา หรือ ระบาดในประชากรที่เป็นกลุ่มเสี่ยง กรณีที่สี่คือเมื่อรัฐบาลไม่สามารถที่จะ มีการบริหารจัดการความเสี่ยงที่ประชาชนจะติดโรคจากในสถานที่สาธารณ เช่น โรงเรียน และ กรณีสุดท้ายคือ การที่สังคมขาดความเข้าใจและความร่วมมือในการป้องกันการแพร่ระบาดของโรค เนื่องจากการป้องกัน โควิด-19 นั้นต้องอาศัยความร่วมมือจากคนในสังคมเป็นอย่างมาก

Exit Strategy เป็นหนึ่งในขั้นตอนที่สำคัญมากในการรับมือกับโควิด-19 เพื่อที่จะลดความเสี่ยงในการกลับมาระบาดอีกครั้งของโควิด-19 ซึ่งโดยปกติแล้วแต่ละประเทศจะมีแผนในการ หย่อนมาตรการป้องกันการแพร่ระบาดโควิด-19 ที่ไม่เหมือนกัน เนื่องจากแต่ละประเทศจะมีบริบท และ มีสถานการณ์การระบาดที่ไม่เหมือนกัน ในตอนต่อไปเราจะขอนำเสนอ ประเด็นใดบ้างที่สำคัญในการวางแผนการหย่อนมาตรการที่ประเทศไทยควรให้ความสำคัญ 

 

ขอขอบคุณข้อมูลจาก

คณะทำงานด้านภารกิจประมวลสถานการณ์และวิชาการ กระทรวงสาธารณสุข

ใส่ความเห็น