สร้างวัคซีนได้ด้วยวิธีใดได้บ้าง

By hitapnews

วัคซีนส่วนใหญ่ถูกสร้างจากแนวคิดในการเร่งให้ร่างกายสร้างภูมิคุ้มกันขึ้น ด้วยการให้เชื้อที่หมดสภาพ หรือชิ้นส่วนของเชื้อ ซึ่งจะไม่ก่อให้เกิดโรคเข้าไปในร่างกาย สำหรับเชื้อไวรัสโคโรนานั้นมีการทดลองหลายผลิตวัคซีนหลายรูปแบบ สิ่งที่แตกต่างกันก็คือชนิดและชิ้นส่วนของไวรัสที่ใช้ ในปัจจุบันทั่วโลกกำลังเร่งพัฒนาวัคซีนโดยแบ่งกว้าง ๆ ได้ 4 รูปแบบนี้ ดังนี้

1. การใช้ไวรัสเชื้อเป็น (virus vaccines)

คือ การทำให้เชื้อไวรัสอ่อนแรง (weakened virus) หรือหมดฤทธิ์ด้วยสารเคมี (inactivated virus) จนไม่สามารถก่อโรคได้ จากนั้นจึงนำมาฉีดเข้าไปในร่างกายเพื่อกระตุ้นการสร้างภูมิคุ้มกัน

2. การใช้เชื้อตัวนำ (viral-vector vaccines)

คือ การฝากสารพันธุกรรมของเชื้อไวรัสโคโรนาเข้าไปในสารพันธุกรรมของไวรัสชนิดอื่น เช่น ไวรัสหัด ที่อยู่ในสภาพที่ไม่ก่อให้เกิดโรค เข้าไปในร่างกาย แทนการใช้เชื้อไวรัสโคโรนาโดยตรง เพื่อให้ร่างกายสร้างภูมิคุ้มกันต่อไวรัสดัดแปลง ภูมิคุ้มกันที่ร่างกายสร้างจึงมีส่วนที่จับกับไวรัสโคโรนาได้ด้วย

3. วัคซีนแบบใช้กรดนิวคลีอิก (Nucleic-acid vaccines)

แบ่งเป็นการใช้ DNA หรือ RNA ของชิ้นส่วน (โปรตีน) ที่กระตุ้นภูมิคุ้มกันของไวรัสโคโรนา ฉีดเข้าไปในร่างกาย จากนั้น ร่างกายจะสร้างชิ้นส่วนดังกล่าวของเชื้อไวรัสในร่างกาย และปล่อยออกสู่กระแสเลือด ซึ่งจะกระตุ้นระบบภูมิคุ้มกันประหนึ่งว่ามีเชื้ออยู่จริง ปัจจุบันการใช้ RNA นั้นจะดีกว่า DNA เนื่องจากไม่เสี่ยงต่อการที่ DNA จากวัคซีนจะเข้าไปรวมกับ DNA ของเราเอง และยังมีงานวิจัยว่า การใช้ RNA นั้นอาจจะกระตุ้นภูมิคุ้มกันได้ดีกว่า DNA

4. วัคซีนแบบใช้โปรตีน (Protein-based vaccines)

คือการฉีดโปรตีนของเชื้อไวรัสโคโรนาเข้าในร่างกาย อาจใช้ชิ้นส่วนของโปรตีนส่วนที่เรียกว่า spike protein หรือโปรตีนที่ทำเลียนแบบเปลือกของไวรัสโคโรนาก็ได้

ที่มา
https://www.nature.com/articles/d41586-020-01221-y?utm_source=twitter&utm_medium=social&utm_content=organic&utm_campaign=NGMT_USG_JC01_GL_Nature
http://www.ngthai.com/science/28807/vaccine-covid-19/